Con dưới 12 tháng tuổi có được ly hôn không?

 Mâu thuẫn vợ chồng là điều không ai mong muốn, nhất là khi gia đình đang trong giai đoạn nhạy cảm với con nhỏ. Nhiều cặp đôi đứng trước bờ vực tan vỡ thường băn khoăn liệu con dưới 12 tháng tuổi có được ly hôn không?. Câu trả lời ngắn gọn là có, nhưng pháp luật sẽ có những quy định riêng biệt nhằm bảo vệ quyền lợi của mẹ và bé. Cụ thể, người vợ có quyền yêu cầu ly hôn, nhưng quyền của người chồng sẽ bị hạn chế trong trường hợp vợ đang mang thai, sinh con hoặc nuôi con dưới 1 tuổi.

Bài viết dưới đây được tham vấn bởi đội ngũ luật sư tại công ty luật Tuệ Tâm Pháp, sẽ phân tích chi tiết dựa trên Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 cùng các hướng dẫn mới nhất từ Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP, giúp bạn hiểu đúng về quyền lợi và trình tự thực hiện.

Con dưới 12 tháng tuổi có được ly hôn không?

Có, bạn hoàn toàn có thể ly hôn khi con dưới 12 tháng tuổi. Tuy nhiên, pháp luật có quy định hạn chế quyền yêu cầu ly hôn của người chồng. Cụ thể: người vợ vẫn có quyền đơn phương ly hôn, hoặc vợ chồng có thể thuận tình ly hôn (cùng yêu cầu); nhưng người chồng không được đơn phương yêu cầu ly hôn khi vợ đang mang thai, sinh con hoặc đang nuôi con nhỏ dưới 12 tháng tuổi (theo Khoản 3 Điều 51 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014) nhằm mục đích bảo vệ lợi ích tối đa của mẹ và bé. Nếu người chồng muốn ly hôn đơn phương, phải đợi đến khi con đủ 12 tháng tuổi.

Vấn đề ly hôn khi có con nhỏ thường gây ra nhiều tranh cãi và lo lắng. Căn cứ theo quy định tại Khoản 3 Điều 51 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, việc ly hôn trong giai đoạn này là hoàn toàn có thể, nhưng pháp luật đặt ra sự khác biệt lớn về quyền khởi kiện giữa vợ và chồng.

Cụ thể, pháp luật không cấm tuyệt đối việc chấm dứt quan hệ hôn nhân khi con chưa đủ 1 tuổi. Tuy nhiên, quyền yêu cầu ly hôn của người chồng sẽ bị hạn chế trong một số trường hợp nhất định. Ngược lại, người vợ không bị ràng buộc bởi giới hạn này. Nếu người vợ nhận thấy cuộc sống hôn nhân lâm vào bế tắc hoặc xảy ra bạo lực gia đình, người vợ vẫn có toàn quyền nộp đơn yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn bất cứ lúc nào.

Tại công ty luật Tuệ Tâm Pháp, khi tư vấn cho khách hàng, các luật sư luôn nhấn mạnh rằng quy định này mang tính nhân văn sâu sắc. Mục đích cốt lõi không phải là cưỡng ép hai bên duy trì quan hệ tình cảm, mà nhằm ưu tiên bảo vệ sức khỏe thể chất và tinh thần cho người mẹ và trẻ sơ sinh. Đây là giai đoạn người phụ nữ và đứa trẻ cần sự chăm sóc và ổn định nhất, hạn chế tối đa những xáo trộn tâm lý do quá trình tố tụng ly hôn gây ra.

Chồng có được ly hôn khi con dưới 12 tháng tuổi không?

Người chồng không có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn đơn phương khi vợ đang mang thai, sinh con, hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi (theo Khoản 3 Điều 51 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014). Tuy nhiên, người chồng vẫn có thể chấm dứt hôn nhân nếu: người vợ là người yêu cầu ly hôn (đơn phương), hoặc cả hai vợ chồng cùng yêu cầu ly hôn (thuận tình ly hôn). Quy định này nhằm mục đích bảo vệ tối đa quyền lợi của người mẹ và trẻ sơ sinh.

Để làm rõ và thống nhất cách áp dụng pháp luật, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao đã ban hành Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP. Nghị quyết này quy định chi tiết các trường hợp được xem là "đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi," bao gồm:

• Trường hợp con đẻ: Con ruột của vợ chồng còn sống và chưa đủ 12 tháng tuổi.
• Trường hợp con nuôi: Con nuôi hợp pháp của vợ chồng và chưa đủ 12 tháng tuổi.
• Trường hợp con đã mất: Nếu con sinh ra nhưng đã mất, người chồng vẫn không có quyền yêu cầu ly hôn trong vòng 1 năm kể từ ngày vợ sinh con.
• Trường hợp vợ không trực tiếp nuôi con: Giới hạn này vẫn áp dụng ngay cả khi con dưới 1 tuổi đang được giao cho người khác (như ông bà) chăm sóc.

Ngoại lệ:

Giới hạn trên chỉ áp dụng cho hình thức đơn phương ly hôn từ phía người chồng. Người chồng vẫn có thể chấm dứt hôn nhân trong hai trường hợp sau:

1. Thuận tình ly hôn: Nếu người vợ đồng ý ký vào đơn yêu cầu ly hôn, hai bên có thể nộp đơn thuận tình ly hôn khi con dưới 1 tuổi lên Tòa án để giải quyết.
2. Hết thời hạn cấm: Người chồng phải đợi đến khi con đủ 12 tháng tuổi (tức là bước sang ngày thứ 366 trở đi) mới có quyền nộp đơn yêu cầu ly hôn đơn phương.

Luật sư Tuệ Tâm Pháp khuyến nghị rằng, trong giai đoạn bị hạn chế, người chồng nên tìm kiếm sự tư vấn pháp lý để chuẩn bị hồ sơ và phương án giải quyết tối ưu, tránh tình trạng nộp đơn không đúng thời điểm sẽ bị Tòa án trả lại.

Bạn xem thêm: Trường hợp không được đơn phương ly hôn

Vợ đơn phương ly hôn khi con dưới 12 tháng tuổi

Trái ngược với quy định hạn chế đối với người chồng, pháp luật bảo vệ quyền khởi kiện của người vợ trong giai đoạn này. Người vợ không bị hạn chế quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn đơn phương, ngay cả khi đang mang thai hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.

Lý do pháp luật trao quyền chủ động cho người vợ là để đảm bảo họ có thể tự bảo vệ bản thân và con cái khỏi những nguy cơ tiềm ẩn trong hôn nhân, đặc biệt là các trường hợp:

• Bạo lực gia đình: Khi cuộc sống vợ chồng có dấu hiệu bạo lực hoặc xâm phạm nghiêm trọng quyền, lợi ích hợp pháp của mẹ và con.
• Mâu thuẫn trầm trọng: Khi tình cảm không thể hàn gắn và cuộc sống chung không thể kéo dài.

Nếu bạn là người vợ và đang phải nuôi con dưới 1 tuổi, bạn hoàn toàn có quyền nộp đơn yêu cầu Tòa án giải quyết. Tuy nhiên, các luật sư Tuệ Tâm Pháp luôn đưa ra lời khuyên chân thành. Trường hợp vợ đơn phương ly hôn khi con dưới 12 tháng tuổi là một quyết định hệ trọng, cần được cân nhắc kỹ lưỡng về mặt tâm lý và tài chính:

• Tâm lý: Ly hôn trong giai đoạn con sơ sinh có thể gây ảnh hưởng sâu sắc đến tâm lý người mẹ và sự phát triển của trẻ.
• Tài chính: Người vợ cần phải chuẩn bị nguồn tài chính ổn định để đảm bảo việc nuôi dưỡng con cái sau khi ly hôn.

Việc nắm rõ quyền lợi của mình sẽ giúp người vợ chuẩn bị tốt nhất về hồ sơ, thủ tục cũng như kế hoạch cuộc sống sau khi chia tay.

Thuận tình ly hôn khi con dưới 1 tuổi

Trong trường hợp cả vợ và chồng đều nhận thấy cuộc hôn nhân không thể tiếp tục và cùng đồng thuận chấm dứt, họ có thể tiến hành thủ tục thuận tình ly hôn khi con dưới 1 tuổi mà không bị giới hạn bởi quy định về tuổi con.

Thủ tục này được pháp luật khuyến khích vì thể hiện sự tự nguyện, giảm thiểu gánh nặng cho Tòa án và đặc biệt là giảm thiểu xung đột cho con cái. Tuy nhiên, để Tòa án công nhận thuận tình ly hôn, hai bên cần đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau (theo Điều 55 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014):

1. Thực sự tự nguyện: Cả vợ và chồng đều có nguyện vọng ly hôn một cách tự nguyện.
2. Đã thỏa thuận được: Hai bên đã đạt được thỏa thuận về việc chia tài sản (nếu có) và quan trọng nhất là thỏa thuận được về quyền và nghĩa vụ nuôi dưỡng con cái.

Lưu ý quan trọng về con cái:

• Việc thỏa thuận nuôi con cần nêu rõ:
  • Ai là người trực tiếp nuôi dưỡng con dưới 1 tuổi.
  • Mức cấp dưỡng và phương thức cấp dưỡng của bên không trực tiếp nuôi con.

Luật sư Tuệ Tâm Pháp khuyến nghị rằng, ngay cả khi thuận tình, các thỏa thuận về quyền nuôi con và cấp dưỡng cần được lập thành văn bản chi tiết và rõ ràng. Điều này giúp tránh phát sinh tranh chấp sau này và đảm bảo quyền lợi tốt nhất cho con. Nếu có bất kỳ vướng mắc nào trong quá trình thỏa thuận, việc tham vấn luật sư sẽ giúp thỏa thuận có tính pháp lý cao và tối ưu hơn.

Ly hôn khi con dưới 1 tuổi ai được nuôi con?

Khi ly hôn có con dưới 1 tuổi (dưới 36 tháng), người mẹ được ưu tiên nuôi con (theo Khoản 3 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014), trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện chăm sóc (về kinh tế, sức khỏe, tinh thần) hoặc có thỏa thuận khác giữa cha mẹ phù hợp với lợi ích tốt nhất của con. Nguyên tắc là bảo vệ quyền lợi tốt nhất cho trẻ sơ sinh, nên Tòa án luôn ưu tiên xem xét lợi ích của con cái khi ra quyết định.

Nguyên tắc chung (Ưu tiên người mẹ):

Căn cứ Khoản 3 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, đối với con dưới 36 tháng tuổi (tức là dưới 3 tuổi), con sẽ được giao trực tiếp cho người mẹ nuôi dưỡng. Quy định này cũng bao gồm cả trường hợp con dưới 12 tháng tuổi có được ly hôn không.

Pháp luật quy định ưu tiên giao con dưới 3 tuổi (bao gồm dưới 1 tuổi) cho người mẹ là vì những lý do mang tính khoa học và thực tiễn cao:

• Nhu cầu sinh lý: Trẻ sơ sinh, đặc biệt là dưới 1 tuổi, cần được bú sữa mẹ và chăm sóc đặc biệt về mặt vệ sinh, sức khỏe. Sự gắn kết mẫu tử là không thể thay thế trong giai đoạn phát triển đầu đời này.
• Ổn định tâm lý: Việc thay đổi môi trường và người chăm sóc chính có thể gây ra chấn động tâm lý nghiêm trọng đối với trẻ nhỏ.

Trường hợp ngoại lệ (Cha có thể được nuôi con):

Người cha vẫn có thể giành được quyền nuôi con dưới 1 tuổi nếu chứng minh được người mẹ không đủ điều kiện nuôi dưỡng và việc giao con cho cha là vì lợi ích tốt nhất của con. Các trường hợp này bao gồm:

• Người mẹ không đủ điều kiện về vật chất (kinh tế quá khó khăn) hoặc tinh thần (mắc bệnh tâm thần, mất năng lực hành vi dân sự).
• Người mẹ không có đủ thời gian hoặc điều kiện để chăm sóc con.
• Người mẹ có hành vi bạo hành, bóc lột hoặc có ảnh hưởng tiêu cực nghiêm trọng đến sự phát triển của con.

Dù trong trường hợp nào, Tòa án sẽ luôn xem xét dựa trên lợi ích cao nhất của con cái. Để tối ưu hóa cơ hội giành quyền nuôi con, bạn cần chuẩn bị đầy đủ bằng chứng và hồ sơ chứng minh khả năng chăm sóc toàn diện của mình.

Bạn xem thêm: Quyền Nuôi Con Khi Ly Hôn Quy Định Mới

Thủ tục ly hôn khi con dưới 1 tuổi

Dù là vợ đơn phương hay cả hai thuận tình, quy trình cơ bản để chấm dứt quan hệ hôn nhân tại Tòa án đều phải trải qua các bước nhất định. Nắm rõ thủ tục ly hôn khi con dưới 1 tuổi sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian và tránh bị Tòa án trả lại hồ sơ.

1. Chuẩn bị hồ sơ:

Đây là bước quan trọng nhất quyết định việc hồ sơ của bạn có được Tòa án thụ lý hay không. Hồ sơ cơ bản cần có:

• Đơn xin ly hôn (Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn hoặc Đơn khởi kiện ly hôn).
• Bản chính Giấy đăng ký kết hôn.
• Bản sao công chứng CMND/CCCD, Sổ hộ khẩu của cả vợ và chồng.
• Lưu ý đặc biệt: Bản sao công chứng Giấy khai sinh của con là giấy tờ bắt buộc để Tòa án xác định độ tuổi của con và áp dụng đúng quy định pháp luật về quyền yêu cầu ly hôn.

2. Nộp đơn tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền:

• Trường hợp Thuận tình ly hôn: Nộp tại Tòa án nhân dân cấp có thẩm quyền nơi cư trú hoặc làm việc của một trong hai bên.
• Trường hợp Đơn phương ly hôn (Chỉ áp dụng cho vợ): Nộp tại Tòa án nhân dân cấp có thẩm quyền nơi cư trú hoặc làm việc của người chồng (bị đơn).

3. Hòa giải và giải quyết tại Tòa án:

• Tòa án thụ lý: Sau khi nhận đơn và tạm ứng án phí, Tòa án sẽ tiến hành thụ lý.
• Hòa giải: Tòa án sẽ tiến hành hòa giải. Nếu thuận tình, Tòa án sẽ công nhận. Nếu đơn phương, Tòa án sẽ cố gắng hòa giải để vợ chồng quay lại.
• Xét xử: Nếu hòa giải không thành, Tòa án sẽ mở phiên tòa xét xử (đối với đơn phương) hoặc ra Quyết định công nhận thuận tình ly hôn (đối với thuận tình).

4. Nhận bản án/quyết định của Tòa án:

Sau khi có quyết định của Tòa án, quan hệ hôn nhân chính thức chấm dứt.

Luật sư Dĩ An Tuệ Tâm Pháp khuyến nghị rằng, quy trình ly hôn có thể kéo dài và phức tạp, đặc biệt khi có tranh chấp. Việc sử dụng dịch vụ luật sư sẽ giúp bạn chuẩn bị hồ sơ chính xác ngay từ đầu và đại diện bạn giải quyết các vấn đề tại Tòa án một cách chuyên nghiệp.

Dịch vụ tư vấn ly hôn và bảo vệ quyền lợi tại Tuệ Tâm Pháp

Quyết định ly hôn khi con dưới 12 tháng tuổi có được ly hôn không là một thử thách lớn về cả mặt tâm lý lẫn pháp lý. Để đảm bảo quyền lợi của bạn và con cái, việc có sự đồng hành của luật sư chuyên nghiệp là vô cùng cần thiết.

Công ty luật Tuệ Tâm Pháp chuyên trách về lĩnh vực Hôn nhân và Gia đình, cung cấp giải pháp pháp lý toàn diện, đặc biệt trong các vụ ly hôn có yếu tố con nhỏ:

Dịch vụ cốt lõi	Giá trị bạn nhận được từ Tuệ Tâm Pháp
Soạn thảo và Hoàn thiện hồ sơ	Đảm bảo đơn từ và các tài liệu liên quan được chuẩn bị chính xác, đúng quy định, giảm thiểu tối đa việc Tòa án yêu cầu bổ sung hoặc trả lại hồ sơ.
Tư vấn và Đại diện tại Tòa	Đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm đại diện cho bạn trong các phiên hòa giải, xét xử, giúp bạn giữ vững tâm lý và lập luận sắc bén trước Tòa án.
Bảo vệ quyền nuôi con	Xây dựng chiến lược pháp lý vững chắc, thu thập bằng chứng chứng minh khả năng chăm sóc toàn diện, nhằm bảo vệ tối đa quyền nuôi con và mức cấp dưỡng hợp lý.
Giải quyết tranh chấp tài sản	Tư vấn chia tài sản chung/riêng, tối ưu hóa lợi ích của bạn theo quy định của pháp luật.

Chúng tôi hiểu rõ sự khó khăn của bạn trong giai đoạn này. Sự hỗ trợ chuyên môn của Tuệ Tâm Pháp sẽ giúp quá trình ly hôn diễn ra nhanh chóng, chính xác và hiệu quả, giúp bạn sớm ổn định cuộc sống mới cho bản thân và con cái.

Câu hỏi thường gặp

Thủ tục ly hôn khi con dưới 12 tháng tuổi diễn ra trong bao lâu?

Thời gian giải quyết tùy thuộc vào hình thức ly hôn:

• Thuận tình ly hôn: Khoảng 2 - 4 tháng kể từ ngày thụ lý, do Tòa án cần thực hiện hòa giải và ra quyết định công nhận.
• Đơn phương ly hôn: Thường kéo dài từ 4 - 6 tháng hoặc lâu hơn nếu có tranh chấp về tài sản, quyền nuôi con.

Sau khi con đủ 12 tháng tuổi, người chồng có thể nộp đơn ly hôn ngay lập tức được không?

Có thể. Kể từ ngày con bước sang ngày thứ 366 (tức là đủ 12 tháng tuổi trở lên), sự hạn chế quyền ly hôn của người chồng sẽ chấm dứt. Người chồng có thể nộp đơn ly hôn đơn phương nếu chứng minh được căn cứ ly hôn.

Hồ sơ ly hôn khi con dưới 1 tuổi có khác gì so với hồ sơ ly hôn thông thường không?

Về cơ bản là giống nhau, nhưng trong trường hợp này, Giấy khai sinh của con là tài liệu cực kỳ quan trọng và bắt buộc. Nó dùng để chứng minh chính xác độ tuổi của con, là căn cứ để Tòa án xem xét giới hạn quyền khởi kiện của chồng và quyết định quyền trực tiếp nuôi con.

Ai được quyền nuôi con khi ly hôn và con dưới 12 tháng tuổi?

Theo Khoản 3 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, con dưới 36 tháng tuổi (bao gồm dưới 12 tháng tuổi) sẽ được giao cho người mẹ trực tiếp nuôi dưỡng, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để nuôi con.

Kết luận

Quyết định ly hôn là một lựa chọn khó khăn, đặc biệt khi liên quan đến trẻ sơ sinh. Tóm lại, về vấn đề con dưới 12 tháng tuổi có được ly hôn không, pháp luật Việt Nam cho phép người vợ có quyền đơn phương ly hôn hoặc cả hai bên có thể thỏa thuận thuận tình ly hôn khi con dưới 1 tuổi. Tuy nhiên, người chồng sẽ bị hạn chế quyền yêu cầu ly hôn đơn phương cho đến khi con đủ 12 tháng tuổi, nhằm mục đích nhân văn là bảo vệ quyền lợi của mẹ và bé.

Để đảm bảo mọi thủ tục được thực hiện chính xác, nhanh chóng, và bảo vệ tối đa quyền lợi nuôi dưỡng con cái, bạn nên tìm kiếm sự tư vấn chuyên môn.

Liên hệ ngay với Tuệ Tâm Pháp để được luật sư tư vấn trường hợp cụ thể của bạn và xây dựng phương án giải quyết tốt nhất.